Εμμανουέλα Αλεξίου: "Ένας ηθοποιός μπορεί να συμβάλλει στην πνευματική και ψυχική εξέλιξη των θεατών."

2020-02-04

Οι φωτογραφίες της συνέντευξης είναι του κυρίου Γιώργου Γιαννίμπα

Ο μεγάλος Δημήτρης Χορν είχε πει «Ηθοποιός σημαίνει φώς!», για εσάς ποια είναι η έννοια του ηθοποιού;

Ηθοποιός είναι αυτός που υποδύεται έναν ρόλο, έναν χαρακτήρα, σε μια παράσταση, μια ταινία, ένα σήριαλ. Σε όλες τις άλλες χώρες η ιδιότητα αυτή ονομάζεται «δράστης» (actor). Στην Ελλάδα και μόνο, χρησιμοποιούμε την λέξη «ηθοποιός», που είναι σύνθετη και αποτελείται από το ουσιαστικό «ήθος» που στα αρχαία ελληνικά σημαίνει «χαρακτήρας» και το ρήμα «ποιώ», που σημαίνει «δημιουργώ», «φτιάχνω», άρα ηθοποιός σημαίνει αυτός που φτιάχνει, που υποδύεται κάποιον χαρακτήρα. Για μένα ο ηθοποιός είναι ένα όργανο στα χέρια ενός μαέστρου (στην προκειμένη περίπτωση του σκηνοθέτη), όπως ακριβώς συμβαίνει σε μια ορχήστρα. Για να είναι αποτελεσματικός, πρέπει να είναι καλοκουρδισμένος και να διαθέτει τον εαυτό του με γενναιοδωρία. Επίσης πρέπει να εκπαιδεύεται μόνιμα, να διαβάζει, να μαθαίνει νέες τεχνικές, να εξασκείται συστηματικά προκειμένου να βελτιώνεται διαρκώς. Πιστεύω πως δεν πρόκειται απλά για ένα επάγγελμα, θα τολμήσω να πω πως είναι λειτούργημα, γιατί ένας ηθοποιός μπορεί να συμβάλλει στην πνευματική και ψυχική εξέλιξη των θεατών. Για τους θεατές το θέατρο είναι ψυχοθεραπευτικό.

Πού σας βρίσκουμε αυτό τον καιρό;

Παίζω τον ρόλο της Έιμι στο θεατρικό «Tape» του Stephen Belber, στο Θέατρο 104, σε σκηνοθεσία Θοδωρή Βουρνά και μετάφραση δική μου, με τον Κωνσταντίνο Κάππα και τον Δημήτρη Λιακόπουλο στους αντρικούς ρόλους.

Είμαι επίσης στην συγγραφική ομάδα της καθημερινής σειράς του ΑΝΤ1 «Γυναίκα χωρίς όνομα», που διανύει την δεύτερη σεζόν της.

Γιατί πιστεύετε ότι όλο και περισσότερος κόσμος επιλέγει τον χώρο της υποκριτικής;

Από την στιγμή που καταργήθηκε η άδεια του ηθοποιού, ο καθένας μπορεί να γίνει ηθοποιός, ακόμα και χωρίς σπουδές. Νομίζω πως τα νέα παιδιά πιστεύουν ότι το να είσαι ηθοποιός, σημαίνει ότι θα είσαι αναγνωρίσιμος και αυτό θα κάνει την ζωή σου πιο εύκολη και πιο ενδιαφέρουσα, θα σου ανοίγουν οι πόρτες, θα σου φέρονται σαν να είσαι ένα σπάνιο πουλί. Ίσως πιστεύουν ακόμα ότι κάποιος μπορεί να βγάλει πολλά λεφτά αν είναι ηθοποιός. Στην πορεία φυσικά καταλαβαίνουν ότι η ζωή του ηθοποιού κάθε άλλο παρά εύκολη είναι, αν δεν θέλεις να είσαι απλά ένα πυροτέχνημα που σκάει κι εξαφανίζεται. Θέλει συνεχή δουλειά με τον εαυτό σου, με τα εκφραστικά σου μέσα, θέλει διάβασμα και ψάξιμο, θα έλεγα ότι είναι ένα επάγγελμα «ασκητικό», που έχει και μεγάλη αγωνία, για την επικράτηση, τη διατήρηση και - το σημαντικότερο - την επιβίωση.

Όταν σβήσουν τα φώτα και κοπάσουν τα χειροκροτήματα ποια συναισθήματα μένουν στα άτομα που εργάστηκαν για την παράσταση;

Κάθε παράσταση είναι μια μικρή «γέννα». Κάθε βράδυ κάτι καινούργιο γεννιέται στην σκηνή, από την σύμπραξη ηθοποιών και θεατών. Κάθε παράσταση είναι μοναδική, κάθε βράδυ κάνεις ένα καινούργιο ταξίδι. Αν το ταξίδι αυτό έχει πάει καλά και φτάσεις με επιτυχία στον προορισμό σου, τότε το συναίσθημα είναι η πληρότητα. Ξεκινάς σαν να ανεβαίνεις ένα βουνό και στο τέλος έχεις φτάσει στην κορυφή του και απολαμβάνεις με τους συμπαίκτες σου αυτή την κατάκτηση. Όμως ποτέ δεν πρέπει να επαναπαύεσαι, πρέπει κάθε βράδυ να ξεκινάς απ' την αρχή, μια καινούργια ανάβαση, ένα νέο ταξίδι.

Έχετε να μας διηγηθείτε μια περίεργη κατάσταση που ζήσατε πάνω στη σκηνή;

Το θέατρο είναι ένα ζωντανό πάρε δώσε με το κοινό και πάντα συμβαίνουν απρόοπτα, τις περισσότερες φορές ευτράπελα. Θα αναφέρω ένα περιστατικό που μας συνέβη στο «Tape» πριν λίγο καιρό. Σε κάποιο σημείο ο Κωνσταντίνος Κάππας πρέπει να πετάξει μια μπύρα στον Δημήτρη Λιακόπουλο. Το κλειστό κουτάκι της μπύρας έπεσε στο πάτωμα και άνοιξε, με αποτέλεσμα να ακούγεται ένα συνεχές σφύριγμα απ' την πίεση. Ο Κωνσταντίνος και ο Δημήτρης κοιτούσαν το κουτάκι περιμένοντας να σταματήσει το σφύριγμα, αλλά μάταια. Ο κόσμος άρχισε να γελάει, έπιασαν τα γέλια και τους ηθοποιούς, ώσπου άρχισαν τα χειροκροτήματα! Πάντα το κοινό αντιδρά θετικά στα απρόοπτα, αυτή είναι και η μαγεία του ζωντανού θεάματος. 

Εν καιρώ οικονομικής κρίσης πιστεύετε πως ο κόσμος συνεχίζει να επενδύει στο θέατρο σαν μέσο πολιτισμού και διασκέδασης;

Το θέατρο στην Ελλάδα είναι ένα μέσον οικονομικής διασκέδασης. Το εισιτήριο τις περισσότερες φορές δεν ξεπερνάει τα 15 ευρώ, κοστίζει δηλαδή λίγο περισσότερο από το εισιτήριο του κινηματογράφου, την στιγμή που στο Λονδίνο για παράδειγμα θέλεις πάνω από 100 λίρες για να δεις μια παράσταση. Έτσι είναι μια προσιτή διασκέδαση. Από την άλλη υπάρχουν κάθε χρόνο χίλιες παραστάσεις στην Αθήνα, πολύ περισσότερες απ' όσο μπορούμε να υποστηρίξουμε. Στην πραγματικότητα είναι πολύ λίγες οι παραστάσεις που «πάνε», που βγάζουν τα έξοδά τους και που αφήνουν ένα κάποιο κέρδος στο ταμείο. Ωστόσο το θέατρο στην Ελλάδα θα είναι πάντα μια «επένδυση» για το κοινό, είναι μέσα στην παιδεία μας, μην ξεχνάμε πως το θέατρο γεννήθηκε στην Ελλάδα.

Ποια είναι τα σχέδιά σας και ποιες οι επιθυμίες σας για την νέα χρονιά;

Προς το παρόν απολαμβάνω το «Tape» με τους συναδέλφους μου, μια παράσταση που αγαπήθηκε πολύ από μας και ευτυχώς και από το κοινό και συζητώ κάποιες προτάσεις για το θέατρο για την επόμενη σεζόν. Η επιθυμία μου είναι να συμμετέχω πάντα σε παραστάσεις και δουλειές που με γεμίζουν και που νιώθω όμορφα με τους συνεργάτες μου, όπως τώρα. Όσο για την τηλεόραση, δουλεύω περισσότερο σαν σεναριογράφος, χωρίς αυτό να σημαίνει πως δεν θα δεχόμουν μια πρόταση για να παίξω, αν ένιωθα ασφαλής με τους συνεργάτες.

Κλείνοντας ποιο μήνυμα θέλετε να στείλετε στους αναγνώστες μας;

Να μην σταματήσουν να παρακολουθούν θέατρο και κινηματογράφο, να αγαπούν την μουσική, την ζωγραφική, το διάβασμα, να αφιερώνουν όσο περισσότερο χρόνο μπορούν στην Τέχνη. Η τέχνη λειτουργεί στον άνθρωπο καταλυτικά, του ανοίγει ένα αποκαλυπτικό μονοπάτι στην ψυχή και στο μυαλό του, κάνοντάς τον να νιώσει τι σημαίνει να είσαι αναπόσπαστο κομμάτι της απεραντοσύνης του σύμπαντος. Η τέχνη σε όλες τις μορφές της καλλιεργεί πνευματικά τον άνθρωπο και τον εξελίσσει. Χωρίς την τέχνη, η ζωή δεν θα ήταν τόσο όμορφη.